• Mèo nhạy cảm với PARACETAMOL ( hoạt chất chính của thuốc PANADOL ) hơn chó rất nhiều vì thiếu con đường chuyển hóa thông qua liên hợp với glucurunide.
• Không có liều an toàn nào cho mèo vì có những trường hợp, chỉ dùng 10mg/kg cũng đã ngộ độc và “c.h.ê.t’.
• PANADOL là thuốc sử dụng phổ biến trên người vì thế chủ nuôi dễ dàng mắc sai lầm khi dùng thuốc này cho mèo yêu của chúng ta và dẫn đến nhiều trường hợp đáng tiếc.

1. Mục Lục

   Toggle

   Tại sao mèo lại ngộ độc paracetamol

Mèo nhạy cảm với paracetamol (hay acetaminophen) hơn chó rất nhiều do thiếu một con đường chuyển hóa quan trọng là liên hợp với glucuronide. Vì thiếu con đường này, mèo không thể chuyển hóa paracetamol một cách hiệu quả, dẫn đến tích tụ các chất chuyển hóa độc hại trong cơ thể. Điều này làm cho mèo rất dễ bị ngộ độc paracetamol ngay cả với liều rất thấp, có khi chỉ cần 10mg/kg cũng đủ để gây ngộ độc và tử vong.

Triệu chứng ngộ độc paracetamol ở mèo có thể bao gồm khó thở, sưng mặt và chân, nướu và lưỡi chuyển màu xanh hoặc xám, nôn mửa, và suy nhược. Nếu không được điều trị kịp thời, ngộ độc paracetamol có thể dẫn đến tổn thương gan nghiêm trọng và tử vong.

Việc cung cấp thuốc giải độc, như N-acetylcysteine (NAC), càng sớm càng tốt là then chốt trong việc cứu sống con vật. NAC giúp tăng cường sản xuất glutathione, một chất chống oxy hóa quan trọng trong cơ thể giúp ngăn chặn tổn thương tế bào do các chất chuyển hóa độc hại của paracetamol gây ra.

2. Con đường chuyển hóa

Khi vào cơ thể, Paracetamol được chuyển hóa theo 3 con đường

• 1. Liên hợp với Glucuronide: Paracetamol được liên hợp với acid glucuronic để tạo thành paracetamol glucuronide, một chất không độc và dễ dàng được thải ra khỏi cơ thể qua nước tiểu. Đây là con đường chuyển hóa chủ yếu ở người và nhiều loài động vật, ngoại trừ mèo.
  2. Liên hợp với Sulfate: Paracetamol cũng có thể được liên hợp với sulfate để tạo thành paracetamol sulfate, một chất không độc khác cũng được thải ra khỏi cơ thể qua nước tiểu. Đây là con đường chuyển hóa phụ, nhưng vẫn quan trọng trong việc xử lý paracetamol trong cơ thể.
  3. Chuyển hóa bởi enzyme P450 thành NAPQI: Một phần nhỏ paracetamol được chuyển hóa bởi enzyme cytochrome P450 (CYP450), đặc biệt là CYP2E1, để tạo thành N-acetyl-p-benzoquinone imine (NAPQI). NAPQI là một chất độc có thể gây tổn thương gan nghiêm trọng. Thông thường, NAPQI nhanh chóng được trung hòa bằng cách liên hợp với glutathione và thải ra ngoài cơ thể. Tuy nhiên, khi liều lượng paracetamol cao hoặc khả năng dự trữ glutathione bị cạn kiệt, NAPQI sẽ tích tụ và gây tổn thương tế bào gan.

  Trong trường hợp của mèo, do chúng thiếu con đường chuyển hóa qua liên hợp với glucuronide và có khả năng liên hợp với sulfate hạn chế, nên phần lớn paracetamol sẽ được chuyển hóa qua con đường enzyme P450, dẫn đến sản xuất nhiều NAPQI hơn. Đây là lý do vì sao mèo rất nhạy cảm với paracetamol và dễ bị ngộ độc ngay cả với liều thấp.

Việc dùng thuốc giảm đau hạ sốt của người, cụ thể là paracetamol, cho mèo có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng và thậm chí gây tử vong. Đây là một sự nhầm lẫn nguy hiểm mà nhiều người nuôi thú cưng có thể mắc phải do thiếu hiểu biết về sự khác biệt trong chuyển hóa thuốc giữa các loài.

Triệu chứng ngộ độc paracetamol ở mèo

• Sưng mặt và chân: Do phản ứng viêm và tổn thương mạch máu.
• Khó thở: Do sự tích tụ methemoglobin, làm giảm khả năng vận chuyển oxy của máu.
• Nướu và lưỡi chuyển màu xanh hoặc xám: Biểu hiện của thiếu oxy trong máu.
• Nôn mửa và suy nhược: Các dấu hiệu thường gặp của ngộ độc và tổn thương gan.

Cách xử lý khi mèo bị ngộ độc paracetamol

1. Đưa mèo đến bác sĩ thú y ngay lập tức: Ngộ độc paracetamol là tình trạng cấp cứu, cần được can thiệp kịp thời.
2. Dùng thuốc giải độc N-acetylcysteine (NAC): NAC giúp tăng cường sản xuất glutathione, hỗ trợ trung hòa NAPQI và giảm tổn thương gan. Việc cung cấp NAC càng sớm càng tốt là then chốt trong việc cứu sống mèo.
3. Điều trị hỗ trợ: Bao gồm cung cấp oxy, truyền dịch và các biện pháp hỗ trợ khác để duy trì chức năng cơ thể.

>>>>>> đọc thêm :SUY GIẢM MIỄN DỊCH TRÊN MÈO

Lời khuyên cho người nuôi thú cưng

• Không tự ý cho mèo dùng thuốc của người: Paracetamol và nhiều loại thuốc khác an toàn cho người nhưng có thể cực kỳ nguy hiểm cho mèo.
• Luôn tham khảo ý kiến bác sĩ thú y: Trước khi cho thú cưng dùng bất kỳ loại thuốc nào, hãy hỏi ý kiến của bác sĩ thú y để đảm bảo an toàn.
• Giữ thuốc ngoài tầm với của thú cưng: Để tránh tình huống mèo vô tình nuốt phải thuốc.

Nhận thức và hiểu biết đúng đắn về nguy cơ của paracetamol đối với mèo có thể giúp ngăn ngừa những trường hợp ngộ độc đáng tiếc, bảo vệ sức khỏe và tính mạng của thú cưng.